You are currently viewing Prewencja urazów na nartach: Jak przygotować ciało do sezonu narciarskiego i cieszyć się jazdą?
Prewencja urazów na nartach i przygotowanie motoryczne – VitaForma Warszawa

Prewencja urazów na nartach: Jak przygotować ciało do sezonu narciarskiego i cieszyć się jazdą?

Zima to dla wielu z nas czas długo wyczekiwanego białego szaleństwa. Jazda na nartach daje ogromną radość, poczucie wolności i świetnie wpływa na wydolność całego organizmu. Aby jednak urlop na stoku pozostał wyłącznie pozytywnym wspomnieniem, do sezonu warto podejść z odpowiednim wyprzedzeniem. Dobrze zaplanowane przygotowanie to Twój najlepszy sprzęt ochronny – często znacznie ważniejszy niż najdroższy kask czy najnowszy model nart.

Wyciąg krzesełkowy jadący w kierunku wysokiego, ośnieżonego masywu górskiego spowitego chmurami na stoku narciarskim.

Najczęstsze urazy na stoku – z czym mierzą się narciarze?

Wiedza o tym, co może się wydarzyć podczas jazdy, absolutnie nie ma na celu straszenia. Narciarstwo to wspaniała aktywność, jednak siły działające na nasze stawy – szczególnie podczas gwałtownych zmian kierunków czy hamowania – są bardzo specyficzne. Zrozumienie mechanizmów urazów pozwala lepiej ukierunkować nasz trening prewencyjny. 

Do gabinetów fizjoterapeutycznych najczęściej trafiają pacjenci z:

Większość z tych przeciążeń i kontuzji to po prostu wynik chwilowego braku kontroli motorycznej lub zmęczenia materiału po kilku godzinach intensywnej jazdy. Zmęczone mięśnie przestają stanowić skuteczną tarczę dla więzadeł.

Narciarz leżący na śniegu po upadku, trzymający się za staw kolanowy, z czerwoną grafiką symbolizującą nagły uraz i ból.

Elementy treningu pod narty – co warto uwzględnić w planie?

Rozsądne przygotowanie do sezonu najlepiej rozpocząć na 6-8 tygodni przed wyjazdem. Tkanki potrzebują nieco czasu do zaadaptowani się do narzuconych w ćwiczenaich obciążeń. W treningu pod narty nie może zabraknąć czterech głównych filarów:

1. Siła i wytrzymałość mięśniowa

Na nartach nogi i tułów wykonują ogromną pracę o charakterze interwałowym. Silny mięsień to najlepszy amortyzator dla Twoich kolan i kręgosłupa.

  • Na czym się skupić: Kluczowe są mięśnie czworogłowe, kulszowo-goleniowe,  mięsnie pośladkowe (odpowiadające za stabilizację miednicy) oraz mięśnie głębokie tułowia (core).

  • Wdrożenie: Przysiady (również jednonóż), wykroki, martwy ciąg czy różne warianty deski (plank). Szczególny nacisk warto położyć na pracę ekscentryczną (np. powolne opuszczanie ciężaru), ponieważ narciarstwo w dużej mierze polega na ciągłym hamowaniu sił podczas zjazdu.

2. Stabilizacja i propriocepcja (czucie głębokie)

Propriocepcja to zdolność Twojego układu nerwowego do błyskawicznego reagowania na zmianę podłoża, utratę równowagi czy uślizg narty na śniegu. Im lepsza, tym mniejsze ryzyko niekontrolowanego uciekania kolana do wewnątrz (koślawienia).

  • Na czym się skupić: Zmuszanie układu nerwowego do szybkiej adaptacji i utrzymywania osi kończyny dolnej.

  • Wdrożenie: Wykonywanie ćwiczeń jednonóż, stanie i przysiady na niestabilnym podłożu (np. dyski sensoryczne, berety), czy łapanie piłki podczas stania na jednej nodze.

3. Mobilność stawowa

Nawet najsilniejsze mięśnie nie zapobiegną kontuzji, jeśli Twoje stawy będą pozbawione pełnego i prawidłowego zakresu ruchu. Ograniczenie w jednym stawie (np. w kostce) bezwzględnie wymusza kompensację i przeciążenie w innym (zazwyczaj w kolanie lub dolnym odcinku kręgosłupa).

  • Na czym się skupić: Odpowiednie zgięcie grzbietowe w stawie skokowym oraz swoboda rotacji w stawach biodrowych to absolutna konieczność.

  • Wdrożenie: Rozciąganie łydek, mobilizacje stawów skokowych  oraz ćwiczenia otwierające biodra.

4. Plyometria i dynamika

Na stoku warunki zmieniają się w ułamkach sekund. Mięśnie muszą umieć nie tylko generować siłę, ale też błyskawicznie zamortyzować zeskok, muldę czy nagłą nierówność terenu.

  • Na czym się skupić: Nauka lądowania, kontrola ciała w powietrzu oraz szybkie zmiany kierunku.

  • Wdrożenie: Różnego rodzaju podskoki, wskoki na skrzynię, a przede wszystkim przeskoki boczne (skater jumps) z naciskiem na stabilne i miękkie lądowanie.

Trening medyczny i rehabilitacja kręgosłupa z fizjoterapeutą.

Rozsądek na śniegu

Trening to fundament, ale na stoku równie ważna jest chłodna głowa. Rozgrzewka przed pierwszym zjazdem (dynamiczne wymachów, przysiady i skręty tułowia)  przygotują wstępnie układ mięśniowy do pracy. Nie spiesz się na pierwszych zjazdach potraktuj je jako specyficzną rozgrzewkę przed resztą dnia. Pamiętaj też o najważniejszej zasadzie – statystyki jasno pokazują, że najwięcej urazów ma miejsce podczas „ostatniego zjazdu”. Gdy czujesz, że nogi odmawiają posłuszeństwa, a uwaga spada, to znak, że pora na odpoczynek i ciepłą herbatę w schronisku.

 

Właściwe przygotowanie fizyczne do sezonu pozwala cieszyć się urlopem bez lęku o własne stawy. Jeśli nie jesteś pewien, jak technicznie wykonywać poszczególne ćwiczenia lub zmagasz się z dawnymi, niedoleczonymi mikrourazami – wizyta u fizjoterapeuty i ułożenie zindywidualizowanego planu treningowego będzie doskonałą inwestycją w Twoje bezpieczeństwo na stoku.

autor tekstu: Karol Kukla fizjoterapeuta VitaForma 

Dodaj komentarz